PRACA ORYGINALNA
Ocena świadomości chorych palących papierosy na temat wpływu palenia tytoniu na występowanie chorób cywilizacyjnych
 
Więcej
Ukryj
1
Uniwersytecki Szpital Kliniczny w Olsztynie, Kliniczny Oddział Rehabilitacji Neurologicznej i Ogólnoustrojowej, koordynator: dr n. med. J. Białkowska
2
Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie Wydział Nauk Medycznych, dziekan: prof. dr hab. n. med. W. Maksymowicz
 
Med Srod. 2013;16(2):23–30
 
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
Wstęp:
Palenie tytoniu wpływa negatywnie na stan zdrowia organizmu i ma znaczący udział w rozwoju wielu chorób. Konieczne jest prowadzenie edukacji, kształtowanie postaw prozdrowotnych i motywowanie osób palących do podejmowania walki z nałogiem. Celem pracy jest ocena świadomości chorych w zakresie niekorzystnego wpływu nikotynizmu na stan zdrowia. Podjęto próbę oceny wiedzy pacjentów na temat wpływu palenia tytoniu na występowanie chorób cywilizacyjnych. Autorzy analizują zachowania zdrowotne i nawyki chorych uzależnionych od nikotyny, hospitalizowanych w oddziale rehabilitacji i oddziale chorób wewnętrznych.

Materiał i metody:
Badanie przeprowadzono metodą ankietową w grupie osób hospitalizowanych w Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym w Olsztynie oraz w Zespole Opieki Zdrowotnej w Nidzicy. W badaniu uczestniczyło 50 osób palących papierosy w wieku od 21 do 80 lat. Do opracowania danych posłużono się metodami statystycznymi: analizą korelacji rho-Spearmana do zbadania współzależności pomiędzy zmiennymi, testem nieparametrycznym U-Manna Whitneya do wykrycia istotnych różnic między porównywanymi grupami oraz jednoczynnikową analizą wariancji do sprawdzenia różnic międzygrupowych.

Wyniki:
Występowanie symptomów choroby u pacjentów nie jestpowiązane ze zwiększoną świadomością zagrożeń wynikającychz palenia tytoniu. Wiedza na temat tych zagrożeńwśród badanych respondentów jest niezależna od wiekui wykształcenia. Działania edukacyjne prowadzone przezterapeutów są istotnie ważne z punktu widzenia prozdrowotnychzachowań pacjentów.

Wnioski:
Świadomość zagrożeń wynikających z palenia papierosów jest stała i nie determinuje jej wiek palacza, wykształcenie ani fakt zachorowania na określoną chorobę. Istotne znaczenie dla rezygnacji z palenia papierosów ma jednostka chorobowa. Terapeuci,którzy mają częsty kontakt z pacjentami, są w stanie wpływać na ich zachowania prozdrowotne. W związku z przejawianą tolerancją nałogowych palaczy wobec zjawiska nikotynizmu,osoby z ich otoczenia są bardziej narażone na wejście w nałóg. Wciąż brakuje skutecznych metod motywowania palaczy do rezygnacji z nałogu


Smoking is known to affect the body adversely and to contribute significantly to the development of many diseases. It is necessary to carry out education programs, to develop healthy attitudes and to motivate smokers to start the fight against addiction. The aim is to show the patients’ point of view on the effects of tobacco smoking on health. It was also an attempt to assess patients’ knowledge about the effects of smoking and the incidence of civilization diseases. The authors analyze the health behaviours and habits of nicotine-dependent patients from data from patients hospitalized in the rehabilitation and internal diseases wards.

Material and Methods:
A questionnaire survey was conducted in patients hospitalized at the University Hospital in Olsztyn and Healthcare Complex in Nidzica. The study included 50 smokers aged 21 to 80 years. The data was used to develop statistical methods: analysis of rho-Spearman correlation to examine relationships between variables, non-parametric test of Mann-Whitney U to detectsignificant differences between the compared groups and one-way analysis of variance to test differences between groups.

Results:
Prevalence of symptoms of the disease in patients is associated with an increased awareness of the dangers of smoking tobacco. Knowledge of these risks among the respondents is independent of age and education. Educational activities conducted by therapists are indeed important for the patients’ health-related behaviors.

Conclusions:
Awareness of the dangers of cigarette smoking is fixed and is not determined by the age of the smoker, education or the fact of suffering from a particular disease. Therapists who have frequent contact with the patients are able to affect their health behaviors. In connection with the manifestation of tolerance to the phenomenon of heavy smokers’ nicotine addiction, people from a particular physical neighborhood are more likely to adopt the habit. There are still no effective methods of motivating people to give up the habit.

 
REFERENCJE (18)
1.
Łabuzek M., Kołodziejski L., Moździerz K.: Wiedza na temat szkodliwości palenia tytoniu mężczyzn hospitalizowanych z powodu raka płuc. Probl Hig Epidemiol 2007, 88; 33–34.
 
2.
Dłużniewska M.: Choroby układu krążenia a palenie tytoniu. Epidemiologia, mechanizmy patogenne. Kardiol Pol 1997; 47: 54–149.
 
3.
Lu J.T., Creager M.A.: The Relationship of cigarette smoking to peripheral arterial disease. Rev Cardiovasc Med 2004; 5: 93– 189.
 
4.
Cwynar M., Wojciechowska W., Kawecka-Jaszcz K. i wsp.: Mechanizmy przebudowy dużych naczyń tętniczych. Przegl Lek 2002; 59 (Suppl 3).
 
5.
Sobczak A., Wardas W., Zielińska-Danch W. i wsp.: Wpływ czynnego palenia papierosów na stężenie homocysteiny w osoczu krwi. Czynniki Ryzyka 2000; 3–4: 55.
 
6.
Białkowska J.: Problem uzależnienia od nikotyny (Badanie studentów Olsztyńskiej Szkoły Wyższej). Szkice Humanistyczne. OSW 2008: 121–129.
 
7.
GUS Departament Społeczny: Europejskie Ankietowe Badanie Zdrowia w 2009; 65–66.
 
8.
A clinical practice guideline for treating tobacco use and dependence. A US public health service report. JAMA 2000, 283, 3244–3254.
 
9.
Stan zagrożenia epidemią palenia tytoniu w Polsce Ministerstwo Zdrowia 2012.(http://adst.mp.pl/s/www/uzalez... zagrozenia epidemiapalenia.pdf).
 
10.
Maciejewski J., Bednarek M., Korzybski D. i wsp.: Palenie tytoniu wśród podopiecznych lekarza rodzinnego. Pneumonol. Alergol. Pol. 2009; 77: 248–255.
 
11.
Suwała M., Drygas W., Gerstenkorn A.: Zaprzestanie palenia tytoniu a subiektywne poczucie zdrowia osób w starszym wieku. Nowiny Lekarskie 2007; 76, 3, 237–241.
 
12.
Czarnecki D., Łangowska-Godzka B., Ziółkowski M. i wsp.: Zaprzestawanie palenia papierosów przez pacjentów leczonych na oddziałach szpitalnych. Zdr Publ 2007; 117(2): 149–152.
 
13.
Zysnarska M., Bernad D. i wsp.: Palenie papierosów przez pielęgniarki zatrudnione na oddziałach onkologicznych w aspekcie realizowanych zadań edukacyjnych. Przegląd Lekarski 2007; 10: 842–844.
 
14.
Dziankowska-Zaborszczyk E., Polańska K. i wsp.: Rozpowszechnienie palenia tytoniu i biernej ekspozycji na dym tytoniowy wśród pielęgniarek. Przegląd Lekarski 2009; 10: 738– 740.
 
15.
Zatoński W.: Leczenie uzależnienia od tytoniu jest obowiązkiem lekarza. Medipress 2000, supp. 7, 3-5.
 
16.
Suwała M., Drygas W., Gerstenkorn A.: Zaprzestanie palenia tytoniu a subiektywne poczucie zdrowia osób w starszym wieku. Nowiny Lekarskie 2007; 76, 3, 237-241.
 
17.
Stokłosa A., Skoczylas A., Rudnicka A.: Ocena motywacji do rzucenia palenia u pacjentów poradni antynikotynowej. Pneumonol. Alergol. Pol. 2010; 78, 3: 211–215.
 
18.
Andruszkiewicz A., Basińska M.A., Kubica A.: Czynniki wpływające na poziom motywacji do zaprzestania palenia tytoniu w grupie osób uzależnionych od nikotyny. Folia Cardiologica Excerpta 2010, tom 5, nr 2, 49–53.
 
eISSN:2084-6312
ISSN:1505-7054